Legislative conditions for reforming the gmina organization in the Halychyna in 20-30s of the XX century

2021;
: 10-16
Authors:
1
Department of History of Ukraine Political Science and Law National Forestry University of Ukraine (NLTU)

The development of restored in 1918 Poland required new conceptual views and actions in the political and legal sphere. Consequently, interwar Poland (1918–1939) needed the unification of territorial administrative units and related authorities to one stable component. First of all, this unification was important for the gmina organization, which, in Poland before the 1930s, stood out with heterogeneity. The reform, performed in 1933, introduced the one single “collective” gmina (gmina zborowa) for all regions of the Second Polish Republic. This type of gmina didn’t exist in the Halychyna. Here, since Austro-Hungarian rule, existed a so-called “odynochna” gmina that differed from the proposed concept of unification. In connection to this, the article aims to analyze the basics of legislative regulation of gmina functioning in the Halychyna at the end of XIX – 20s of XX century, and, correspondingly, legal conditions of reforming the gmina organization in the Halychyna in the context of territorial administrative reforms in the Second Polish Republic. The methodology of research is based on the principles of objectivity and historicism. Furthermore, such methods of research are used in the article as historic, empirical-theoretical, and general-science. Main conclusions obtained in the research. Legislative conditions of reforming the gmina organization in the Halychyna were demanded by legislation introduced in the Austro-Hungarian monarchy. Some surface legislative novations, that did not make cardinal changes in gmina functioning, were introduced practically simultaneously with the declaration of independence of Poland (1918). Polish legislators sought ways of unification the administrative organization by introducing the single “collective” gmina throughout the Second Polish Republic. The fundamental legislative instrument for reforming a rural gmina in Poland was Law “On the partial change of the organization of territorial self-government” 1933.

1. Ustawa gminna z dnia 12 Sierpnia 1866. Ustawy o Obszarach dworskich i o Reprezentacji powiatowej, Ordynacja wyborcza dla Gmin i powiatowa obowiązujące dla Galicji wraz z W. Ks. Krakowskiem tudzież Ustawy państwowe o zasadniczych podstawach urządzenia Gmin o przynależności do Gminy z dodanym rejestrem abecadłowym. [The law of a gmina of August 12th 1866. The laws on pans’ estates and representatives of povits, Law on elections at gminas and povits, obligations in Halychyna with the Great Principality of Krakow] (1867). [in Polish]. 2. Strzewski J. (1922). Nasza konstytucja a samorzad. [Our constitution and local self-government] Warszawa: Nakladem redakcjimiesiecznika polit.-gosp. drogi polski. [in Polish]. 3. Kumaniecki K. W. (1920). Ustroj gminy wiejskiej w Polsce. [The structure of the rural gmina in Poland] Krakow: nakladem Krakowskiej spolki wydawniczej. [in Polish]. 4. Pazdro Z. (1939). Przemiany ustrojowe samorządu terytorialnego na obszarze b. Galicji (1918–1938). [The systematical changes of local self-government in former Halychyna]. Lwow: Pierwsza Zwiazkowa Drukarnia. [in Polish]. 5. Ustawa z dnia 13 marca 1889, zaprowadzająca ustawę gminną dla miast: Biała, Bochnia, Brody, Brzeżany, Buczacz, Drohobycz, Gorlice, Gródek pod Lwowem, Jarosław, Jasło, Jaworów, Kołomyja, Krosno, Nowy Sącz, Podgórze, Przemyśl, Rzeszów, Sambor, Sanok, Śniatyn, Sokal, Stanisławów, Stryj, Tarnopol, Tarnów, Trembowla, Wadowice, Wieliczka, Złoczów, Żółkiew. [Law of March 13th 1889 introducing the law of gminas for cities: Biała, Bochnia, Brody, Berezhany, Buchach, Drohobych, Gorlice, Horodok під Львовом, Jarosław, Yavoriv, Kolomyia, Krosno, Nowy Sącz, Podgórze, Przemyśl, Rzeszów, Sambir, Sanok, Sniatyn, Sokal, Stanyslaviv, Stryi, Ternopil, Tarnów, Terebovlia, Wadowice, Wieliczka, Zolochiv, Zhovkva]. Złoczów: Nakładem i drukiem O. Zukerkandla i Syna pod zarządem Wilhelma Zukerkandla. (1892). [in Polish]. 6. Ustawa z dnia 3 lipca 1896 roku zaprowadzająca ustawę gminną dla miast nieobjętych ustawą z 13 marca 1889 roku. [Law of July 3th introducing the law of gminas for cities that were not included in the law of March 13th 1889]. Dziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryiwraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. Nr 51. (1896). [in Polish]. 7. Samorząd Terytorialny. [Territorial self-government]. Kwartalnik, poświęcony teorii o życiu samorządu terytorialnego. (1931). Zeszyt 3-4. Warszawa. [in Polish]. 8. Makarchuk, O. H. (2014). P’iata kuriia u borot’bi za politychni ta ekonomichni prava (na materialakh Zakhidnoi Ukrainy kin. ХІХ – poch. ХХ st.). [Fifth curia in the fight for political and economical rights (based on the materials of Western Ukraine from the end of XIX century to the beginning of XX century)]. Visnyk Natsional’noho universytetu “L’vivs’ka politekhnika”. Derzhava ta armiia. № 809. S. 33–36. [in Ukrainian]. Elektronnyj resurs. Rezhym dostupu: http://ena.lp.edu.ua/bitstream/ntb/27267/1/008-033-036.pdf 9. Ustawa z dnia 26 lipca 1919 r. o połączeniu obszarów dworskich z gminami, obowiązująca na terytorium b. Galicji. [Law of July 26th on merging pans’ estates and gminas entered into force in the former Halychyna]. Nr 67. Poz. 404. (1919). [in Polish]. 10.Behr, J. (2015). Ewolucja gminy w Rzeczypospolitej Polskiej – zarys problematyki. [The evolution of gmina in Second Polish Republic]. Folia Iuridica Universitatis Wratislaviensis. Vol. 4 (1). S. 285-302. [in Polish]. 11. Skorowidz miejscowosci Rzeczypospolitej Polskiej. [Census in Second Polish Republic]. (1924). Tom XIII. Wojewodztwo Lwowskie. Warszawa. [in Polish]. 12. DALO (Derzhavnyi arkhiv Lvivskoi oblasti). [State Archive of Lviv Oblast]. F. 7. Op. 3. Spr. 258. 321 ark. [in Polish]. 13.Rocznik “Gminy” 1920 r. Przewodnik dla Urzędzów gminnych i działaczy w gminie. [The “Gminy” annual 1920. The guide for heads of gminas]. (1920). Warszawa: Wydawnictwo biura pracy Społecznej. [in Polish]. 14. Ustawa z dnia 23 marca 1933 roku o czêsciowej zmianie ustroju samorzadu terytorialnego. [Law of March 23th 1933 on partial change of territorial self-government]. Nr 35. poz. 294. (1933). [in Polish].

Zakharchyn N. "Legislative conditions for reforming the gmina organization in the Halychyna in 20-30s of the XX century" http://science.lpnu.ua/law/all-volumes-and-issues/volume-8-number-129-2021/legislative-conditions-reforming-gmina